De laatste tijd valt me op hoezeer de extreem-denkende tech bros van Silicon Valley gecharmeerd zijn van de fantasiewereld van J.R.R. Tolkien. Het ene na het ene andere bedrijf verwijst met zijn producten of bedrijfsnamen naar plekken, personages of voorwerpen uit The Hobbit of Lord of the Rings:
- Palantir Technologies
- Anduril Industries
- Bilbo
- Sauron Systems
- Gondor en Mordor
- Mithril Capital
- Erebor
- Narya Capital
Palantir is in dit lijstje denk ik het bekendste voorbeeld. Het bedrijf is van Pieter Thiel, mede-oprichter van PayPal en iemand die helemaal van het padje is gegaan (zie ook Dark Enlightenment). Palantir is een bedrijf wat zich specialiseert in de combo van AI, oorlog en massa-surveillance. In dat opzicht is de verwijzing naar de Palantir, de kristallen bol waarmee de slechteriken uit Lord of the Rings de wereld in de gaten kunnen houden, niet uit de lucht gegrepen.
Ik vraag me dan toch af, wie leest deze boeken/kijkt deze films en denkt bij zichzelf: “die Sauron en die Saruman, daar wil ik me aan spiegelen.” De enige persoon die ik ken die zo denkt is Barney uit How I Met Your Mother:
Ik ben zeker niet de enige die dit is opgevallen, maar ik wilde er toch wat over delen. De wereld staat in de fik, en er zijn ongekend machtige mannen op deze aarde die Sauron-achtige dingen willen doen met de rest van de mensheid. Dat is iets om moedeloos van te worden. Maar daar is juist Tolkien’s werk wat inspiratie voor de goede kant kan geven.
Het eerste citaat gaat over Frodo die tegen Gandalf spreekt:
I wish it need not have happened in my time,” said Frodo.
“So do I,” said Gandalf, “and so do all who live to see such times. But that is not for them to decide. All we have to decide is what to do with the time that is given us.”
Frodo is hier terneergeslagen over het feit dat hij moeten leven in een tijd waarin al deze slechte dingen gebeuren. Gandalf geeft hierbij, terecht, aan dat je daar geen keuze over hebt. Het enige wat je kunt doen is bepalen wat je met je tijd op (Midden-)Aarde doet.
En daar heeft Gandalf natuurlijk een goed punt. Heel vaak denk ik zoals Frodo. Maar het heeft natuurlijk geen zin om bij de pakken neer te gaan zitten. Doe wat met je tijd, zet je in voor het goede verhaal en doe je best. Dat is het enige wat je kunt doen.
Het tweede citaat is van Faramir (de Gondor kapitein die vecht tegen de Orcs):
War must be, while we defend our lives against a destroyer who would devour all; but I do not love the bright sword for its sharpness, nor the arrow for its swiftness, nor the warrior for his glory. I love only that which they defend.
Als je dan overtuigt bent van het idee dat je iets met je tijd op Aarde moet doen om de wereld een betere plek te maken, dan zijn de woorden van Faramir ook een goede inspiratie.
Om de wereld te redden, moeten we alle zeilen bijzetten. Hiervoor kunnen en moeten we dezelfde gereedschappen inzetten als zij die onze Aarde met grote snelheid proberen te vernielen:
- De satelliet- en cameratechnologie die gebruikt wordt voor massasurveillance, kan ook gebruikt worden voor monitoring van klimaatverandering;
- AI kan gebruikt worden om ons te helpen processen efficiënter te maken en minder broeikasgassen uit te laten stoten;
- De juridische weg is niet alleen een wapen voor de big corporations, maar ook een manier voor de wereldredders om actie af te dwingen.
In conclusie: leg je niet neer bij je lot, ga ten strijde voor een betere wereld en gebruik daarvoor de gereedschappen die nodig zijn om dat doel te behalen. Maar wat je ook doet, blijf je spiegelen aan de good guy en niet de bad guy.
